Poza Schematami

Jedna zmiana przygotowuje drugą
Niccolo Machiavelli

Czym jest Dialog Motywujący?

Dialog Motywujący jest metodą rozmowy służącą do wydobywania z rozmówcy jego wewnętrznej motywacji do wprowadzenia zmian w życiu. Opiera się na empatycznym rozumieniu perspektywy rozmówcy, szanowaniu i wzmacnianiu poczucia autonomii, wydobywaniu argumentów za wprowadzeniem zmiany od samego klienta.

Koło zmian

James O. Prochaska ze współpracownikami zaczął opracowywać transteoretyczny model zmian w 1977 roku. W latach osiemdziesiątych ubiegłego wieku wraz z C. DiClemente opublikowali model cyklu zmian. Podstawowe założenia tego modelu to stwierdzenia, że
  • każdy człowiek jest zdolny do zmiany zachowania i zmiana jest procesem naturalnym, który może zostać jedynie wsparty przez osobę udzielającą pomocy;
  • wprowadzanie zmian w życiu można podzielić na pewne fazy, ma charakter cykliczny, zaś powrót do zachowań problemowych jest regułą nie wyjątkiem.Faza nawrotu w tym rozumieniu jest okazją do nauki i przestaje być traktowana jako porażka
  • aby nasza pomoc była skuteczna musi zostać odpowiednio dobrana do fazy procesu zmian, w której znajduje się klient.
Dalsze badania skomplikowały ten obraz. W najnowszym wydaniu Dialogu Motywującego W. Miller i S. Rollnick zrezygnowali z wprowadzenia tej koncepcji do nowej prezentacji swojej koncepcji. Kierowali się myślą, że proces wprowadzania zmian przebiega w sposób mniej uporządkowany, zaś przejścia między poszczególnymi fazami zachodzi często w sposób bardziej skokowy i obustronny. Niemniej transteoretyczny model zmian pozostaje bardzo użytecznym przybliżeniem do zrozumienia procesu zmiany i motywacji.

Trzy zasady w Dialogu Motywującym

Rozmowa prowadzona w duchu Dialogu Motywującego oparta jest na trzech podstawowych zasadach:
  1. Współpracy – partnerstwie między rozmówcami opartym o rozumienie perspektywy i doświadczenia pacjenta
  2. Wydobywania od pacjenta własnych pomysłów i rozwiązań problemów
  3. Podkreślania autonomii pacjenta – to w rozmówcy tkwi możliwość wprowadzenia zmiany
 

Więcej O Dialogu Motywującym

W definicji Dialogu Motywującego kryją się wskazania dla ludzi chcących pracować tą metodą. Oto one:
  • rozmawiając z człowiekiem pragnącym się zmienić staramy się poznać jego sposób widzenia problemów oraz wartości, którymi kieruje się w życiu;
  • prowadząc dialog z pacjentem powinniśmy szanować jego punkt widzenia i jego wartości;
  • szacunek i akceptacja naszego pacjenta nie oznacza zgody na brak wprowadzania zmian. Rozmawiając z naszymi pacjentem staramy się wybiórczo odzwierciedlać i wzmacniać te wypowiedzi pacjentów, które pomogą im dokonać zmian w ich życiu
  • prowadząc Dialog Motywujący nie walczymy z naszym rozmówcą i nie przekonujemy go do podjęcia określonych decyzji. To pacjent, a nie my, argumentuje za zmianą.
  • w trakcie rozmowy prowadzonej w duchu Dialogu Motywującego staramy się rozwijać rozbieżności pomiędzy stanem obecnym, w którym znajduje się nasz pacjent a celami i wartościami, które rządzą jego życiem.
  • pamiętajmy, że decyzja czy coś zmienić w swoim życiu należy zawsze do naszego rozmówcy. Nie mamy podjąć jej za niego/nią ani go/jej przekonywać.
  • rozmawiając z pacjentem staramy się wspierać jego skuteczność. Jeżeli nasz rozmówca uwierzy, że może się zmienić, prawdopodobnie tej zmiany dokona. Jeżeli my będziemy wierzyć, w możliwość wprowadzenia zmiany, prawdopodobieństwo jej wprowadzenia istotnie wzrośnie.

Zastosowanie Dialogu Motywującego – badania naukowe !

Dialog Motywujący to potwierdzona naukowo metoda interwencji.Dialog Motywujący bywa używany w leczeniu uzależnień. Badania pokazują pozytywne wyniki po sześciu tygodniach od zakończenia leczenia, kontrole wykazują, że efekty interwencji utrzymują się do czterech lat po zakończeniu leczenia. (źródło: Marllat i inni, 1998, Screening and brief intervention for high risk college student drinkers: Results from a 2-year follow up assessment, Journal of Consulting and Clinical Psychology, 66)
Inne badania pokazują, że zastosowanie Dialogu Motywującego jest skuteczne w przypadku przestrzegania ustaleń leczenia psychiatrycznego wśród pacjentów z podwójnym rozpoznaniem. Badania te pokazały, że osoby leczone szpitalnie, które w planie leczenia miały sesje z terapeutą motywującym częściej niż pacjenci z grupy kontrolnej korzystali z opieki ambulatoryjnej (źródło: Swanson, Pantalon i Cohen 1999, Motivational Interviewing and treatment adherence among dually-diagnosed patients Journal of Nervous and Mental Disease 187)
Badania Smith i współpracowników pokazują, że interwencje Dialogu Motywującego skutecznie wpłynęły na zmianę zachowania otyłych starszych kobiet leczonych na cukrzycę (źródło : Smith i in. Motivational Interviewing to improve adherence to a behavioral weight-control program for older obese women with NIDDM: a pilot study, Diabetes Care 20 1997).